Nationalistische, eurosceptische en populistische partijen hebben de wind in de zeilen in Europa. Op de Europese feestdag gaf Europees President Herman Van Rompuy op Radio 1 nog eens de gangbare verklaring daarvoor: mensen zijn angstig voor het vreemde, en de Europese Unie en globalisering worden als vreemd aangezien. Daardoor plooien mensen op zichzelf terug en zijn ze vatbaar voor boodschappers die de schuld steken op het onbekende en de vreemden: de EU, de Grieken, globalisering, migranten, enzovoort. Wiens schuld is dat? Van de angstige Europeaan, die de voordelen van Europese integratie en globalisering maar niet wil begrijpen? Is het de schuld van de media die verlekkerd zijn op de korte, brute en gemakkelijke boodschap? Of heeft Geert Mak het bij het rechte eind (zie DM 7 mei 2011), dat onze Europese politici verpletterend medeverantwoordelijk zijn voor het oprukkend Euroscepticisme en nationalisme, niet alleen door slecht te communiceren maar ook door hun slappe handelen?
