Content about Sociaaleconomisch

februari 8, 2012

In deze bijdrage nemen we het sociale luik van het regeerakkoord van de regering Di Rupo I onder de loep. We bekijken het akkoord vanuit de bril van de sociale bescherming in de ruime zin en concentreren ons op drie grote thema’s: tewerkstelling, armoedebestrijding en de combinatie arbeid-gezin.

januari 27, 2012

De drie vakbonden hebben voor maandag 30 januari een algemene stakingsaanzegging ingediend. Aan de reacties in december af te leiden, valt te verwachten dat ze terug bakken kritiek zullen moeten slikken. Hoewel het momenteel bon ton is om zich misprijzend over de vakbonden uit te laten, vinden we het belangrijk om ook eens een alternatieve stem te laten horen. In dit blogstuk argumenteren we waarom er inhoudelijk voldoende redenen zijn, ook voor de jongere generaties, om het werk neer te leggen en op straat te komen. We focussen ons bewust op vier minder gemediatiseerde stakingsredenen, zonder echter hiermee de terechte kritiek op de pensioenplannen te willen minimaliseren.

januari 26, 2012

Net zoals in december 2011 staat er ons ook eind januari een algemene staking te wachten. De drie grote Belgische vakbonden hopen op deze manier druk te zetten op Di Rupo-I om enerzijds de hervormingen socialer te maken en anderzijds het sociaal overleg op gang te trekken. De staking ligt niet goed in de media. De vakbonden worden afgedaan als oubollig, verdedigers van het status-quo, voorvechters van de voorrechten van de vijftigplussers en blind voor de economische realiteit die hervormingen eist. Maar klopt dit beeld van de vakbond wel? Verdedigen zijn enkel het brugpensioen van hun oudere leden, of gaat hun programma breder?

januari 23, 2012

Dat protectionisme een negatieve connotatie heeft, mag ons niet verhinderen na te denken of een wereld van volledige vrijhandel en voldoende sociale- en milieubescherming wel verzoenbaar zijn. 

 

januari 13, 2012

Het is goed dat de uithaal van Magnette naar Rehn het debat over het Eurocrisisbeleid opent, dit stuk gaat verder dan kritiek en suggereert alternatieven

 

De voorbije dagen werd het Europese crisisbeleid en de rol van de Europese Commissie het oog van een politieke en mediastorm in België na het felle who the fuck is Olli Rehn? van Paul Magnette. Commissaris van economische en monetaire zaken en sinds vorig jaar bevoegd voor het toezicht op nationale begrotingen en het opleggen van eventuele boetes, weet iedereen nu. Goed gedaan dus van Magnette. 

december 21, 2011

Donderdag is het weer zover, het land gaat plat door een algemene staking van de openbare diensten. Openbaar vervoer, scholen, non-profit en de post liggen stil in protest tegen de ‘bric-à-brac’ pensioenhervorming van kersvers minister Van Quickenborne. ‘Word eens volwassen’ zullen velen denken. Maar laten we eens verder kijken dan onze neus lang is, er zijn wel degelijk goede redenen om op straat te komen. We bespreken hier enkele redenen die niet direct met de inhoud van het akkoord te maken hebben, maar toch cruciaal zijn.

Donderdag is het weer zover, het land gaat plat door een algemene staking van de openbare diensten. Openbaar vervoer, scholen, non-profit en de post liggen stil in protest tegen de ‘bric-à-brac’ pensioenhervorming van kersvers minister Van Quickenborne. ‘Word eens volwassen’ zullen velen denken. Maar laten we eens verder kijken dan onze neus lang is, er zijn wel degelijk goede redenen om op straat te komen. We bespreken hier enkele redenen die niet direct met de inhoud van het akkoord te maken hebben, maar toch cruciaal zijn.

december 11, 2011

Ik ga eerst kort uitleggen waarom ‘groeien-door-te-besparen’ in deze wereld en dit tijdperk niet kan werken, vervolgens schetsen hoe de logica van competitiviteit die is ingebakken in het Europese project sinds het begin van monetaire integratie aan het leiden is tot Europese desintegratie, en ten slotte argumenteren dat meer overheidsuitgaven (in de vorm van investeringen en herverdeling), liefst via een veel groter gemeenschappelijk Europees budget, een veel betere kans maakt om ons uit de crisis te helpen, en ons nog eens met een betere wereld achter te laten ook.

Wat als we nu eens niet zouden besparen?

Ik wil de organisatoren hartelijk danken om mij uit te nodigen, en om mij deze vraag toe te bedelen. Als ik zelf een provocerende vraag had mogen verzinnen, had ik waarschijnlijk voor deze gekozen.

december 5, 2011

De afgelopen week ging een zucht van opluchting door het land. Eindelijk een begroting! Eindelijk zicht op een permanente regering! In die collectieve euforie dreigt de aandacht voor inhoud al eens te verwateren. Hier schuilt een gevaar, aangezien de maatregelen veel veranderingen met zich mee brengen voor een groot deel van de bevolking. Er zijn immers aanwijzingen dat enkele precaire groepen worden getroffen. Vooral voor zieken en werklozen kondigen zich bezuinigingen aan. Men kan zich afvragen hoe deze begroting compatibel kan zijn met het Belgisch engagement om 380.000 Belgen uit de armoede te lichten – in het kader van de EU2020-strategie.

november 30, 2011

Volgens de huidige begrotingsopmaak van Di Rupo I worden de dienstencheques in 2013 een euro duurder gemaakt. Dit blogstuk argumenteert dat de begroting op dit vlak een gemiste kans is om twee redenen. Ten eerste hadden ze beter de fiscale aftrek verminderd of afgeschaft in plaats van de dienstencheques zelf duurder te maken. Ten tweede mocht er ook iets gedaan worden om de situatie van de dienstencheque-werknemers structureel te verbeteren.

Volgens de huidige begrotingsopmaak van Di Rupo I worden de dienstencheques in 2013 een euro duurder gemaakt. Dit blogstuk argumenteert dat de begroting op dit vlak een gemiste kans is om twee redenen. Ten eerste hadden ze beter de fiscale aftrek verminderd of afgeschaft in plaats van de dienstencheques zelf duurder te maken. Ten tweede mocht er ook iets gedaan worden om de situatie van de dienstencheque-werknemers structureel te verbeteren.

 

Dienstencheques = dure subsidies voor huishoudelijk werk

november 26, 2011

Speculanten zijn vervelende kinderen: ze zijn hun speeltje snel beu. Nadat ze de rente van Italië twee weken geleden boven de kritische grens van 7% hadden geduwd, deden ze eind vorige week hetzelfde met Spanje. Nochtans is daar economisch gezien weinig reden toe.

november 25, 2011

Telkens men zaken zoals de automatische loonindexering op tafel legt, benadrukken de liberalen dat er geen taboes mogen zijn in de onderhandelingen. Inderdaad, taboes maken mensen blind voor redelijke argumenten. Fetisjen doen dat ook. Bij een fetisj wordt er aan gewone objecten ‘bovennatuurlijke krachten’ toegekend. Een aanpassing van de index als de sleutel tot het walhalla. Maar zo simpel is het allemaal (helaas) niet.

Telkens men zaken zoals de automatische loonindexering op tafel legt, benadrukken de liberalen dat er geen taboes mogen zijn in de onderhandelingen. Inderdaad, taboes maken mensen blind voor redelijke argumenten. Fetisjen doen dat ook. Bij een fetisj wordt er aan gewone objecten ‘bovennatuurlijke krachten’ toegekend. Een aanpassing van de index als de sleutel tot het walhalla. Maar zo simpel is het allemaal (helaas) niet.

Onze concurrentiekracht in gevaar

november 15, 2011

Alles komt terug, zo ook de discussies over de aanpassing van de automatische loonindexering. Maar kan iemand nog volgen in de soep van uitspraken, commentaren, constructieve en minder constructieve voorstellen? Een poging om wat duidelijkheid te scheppen in deze discussie. De automatische indexering van de lonen krijgt in België vorm doorheen een hele reeks verschillende systemen van indexering. ‘De’ index aanpassen of afvoeren is dus iets moeilijker dan vaak wordt voorgesteld en elke aanpassing heeft een aantal effecten en neveneffecten. In dit stuk ontleden we kort het discours over de index en belichten we een aantal van de voorstellen die ter tafel liggen.

Alles komt terug, zo ook de discussies over de aanpassing van de automatische loonindexering. Maar kan iemand nog volgen in de soep van uitspraken, commentaren, constructieve en minder constructieve voorstellen? Een poging om wat duidelijkheid te scheppen in deze discussie.

november 7, 2011

Het cliché wil dat de Vlaming geboren wordt met een baksteen in de maag. Naar schatting 77% van de Vlamingen is eigenaar van zijn eigen woning. Traditioneel wordt dat als een positief gegeven beschouwd: investeren in de eigen woonst wordt aanzien als een goede financiële keuze en velen beschouwen de eigen woning als de ultieme vorm van zekerheid – zeker in de context van relatief lage wettelijke pensioenen. Deze korte bijdrage trekt geenszins deze redenering in vraag, maar stelt kritische vragen bij het dominante woonbeleid in Vlaanderen en België. Is de keuze voor de ondersteuning van private eigendomsverwerving wel verstandig?

Het cliché wil dat de Vlaming geboren wordt met een baksteen in de maag. Naar schatting 77% van de Vlamingen is eigenaar van zijn eigen woning. Traditioneel wordt dat als een positief gegeven beschouwd: investeren in de eigen woonst wordt aanzien als een goede financiële keuze en velen beschouwen de eigen woning als de ultieme vorm van zekerheid – zeker in de context van relatief lage wettelijke pensioenen.

 

november 2, 2011

De Ville en Vermeiren stellen dat de Europese leiders de gevaarlijke illusie koesteren dat de Europese economie via export zal herstellen

oktober 19, 2011

Europese aanbevelingen worden slechts als noodzakelijk en wenselijk voorgesteld wanneer die het eigen programma promoten.  

 

september 30, 2011

Samen met onder anderen Nobelprijswinnaars voor economie Paul Krugman en Joseph Stiglitz is Harvard econoom Dani Rodrik één van de voornaamste critici van ongeremde globalisering en van hoe zijn collega’s daar over denken, schrijven en praten. In 1997 zorgde hij voor opschudding door ‘Has Globalization Gone Too Far?’ uit te brengen bij het globaliseringsminnende Institute for International Economics. 

Samen met onder anderen Nobelprijswinnaars voor economie Paul Krugman en Joseph Stiglitz is Harvard econoom Dani Rodrik één van de voornaamste critici van ongeremde globalisering en van hoe zijn collega’s daar over denken, schrijven en praten. In 1997 zorgde hij voor opschudding door ‘Has Globalization Gone Too Far?’ uit te brengen bij het globaliseringsminnende Institute for International Economics.

september 26, 2011

De crisis in de eurozone lijkt steeds maar te verergeren, ondanks Europese ingrepen die elkaar alsmaar sneller opvolgen. Dat is niet verwonderlijk. Door een verkeerde diagnose behandelen de Europese remedies symptomen in plaats van oorzaken van de crisis. Omdat daardoor gewone burgers de rekening van de crisis krijgen gepresenteerd, ondermijnt deze aanpak ook het geloof in de Europese Unie en zelfs de democratie tout court.

De crisis in de eurozone lijkt steeds maar te verergeren, ondanks Europese ingrepen die elkaar alsmaar sneller opvolgen. Dat is niet verwonderlijk. Door een verkeerde diagnose behandelen de Europese remedies symptomen in plaats van oorzaken van de crisis. Omdat daardoor gewone burgers de rekening van de crisis krijgen gepresenteerd, ondermijnt deze aanpak ook het geloof in de Europese Unie en zelfs de democratie tout court.

september 20, 2011

De inleiding van het boek zet meteen de teneur. De auteur stelt terecht dat de sociale bescherming in België zich op een kruispunt bevindt en dat de moeilijke budgettaire situatie en de opkomende vergrijzing de sociale zekerheid onder druk (zullen) zetten. Tegelijkertijd stelt Jef Maes echter dat: “Niets was of is onmogelijk. Het is een kwestie van maatschappijkeuze”. Het boek heeft als grootste verdienste dat het een aantal problemen bij naam noemt en vanuit (klassiek) linkse hoek een antwoord poogt te formuleren. Het is een verademing om vast te stellen dat de vakbonden, Jef Maes schrijft het boek wel in eigen naam, zich wat actiever in het debat mengen en ook concrete voorstellen formuleren. Tegelijkertijd blijft de auteur wel wat stil over bepaalde aspecten, maar daar kom ik later op terug.

september 8, 2011

Innovatie spruit niet enkel uit het brein van onderzoekers, elke werknemer bezit potentieel cruciale informatie en ideeën voor succesvolle innovaties, het komt er enkel op aan ze te mobiliseren.  Allemaal mooie zinnen, maar hoe werkt dit in de praktijk? In Duitsland is het de vakbond die het voorbeeld geeft: Better, not cheaper!

Innovatie spruit niet enkel uit het brein van onderzoekers, elke werknemer bezit potentieel cruciale informatie en ideeën voor succesvolle innovaties, het komt er enkel op aan ze te mobiliseren.  Allemaal mooie zinnen, maar hoe werkt dit in de praktijk? In Duitsland is het de vakbond die het voorbeeld geeft: Better, not cheaper!

1.       De vakbond op zoek naar een nieuw elan

september 4, 2011

Een permanente progressieve hervorming van het belastingstelsel is rechtvaardig en efficiënt, maar ook een goede maatregel om toekomstige crisissen te voorkomen, denkt Ferdi De Ville.

Dat Warren Buffett in de VS, Maurice Lévy en anderen in Frankrijk, en Etienne Davignon bij onszelf verklaren bereid te zijn meer belastingen te betalen, heeft al heel wat aandacht gekregen. Toch is er nog wat toe te voegen aan het debat, namelijk: motieven, historisch perspectief en waarom dit niet mag beperkt blijven tot een tijdelijke crisisbijdrage.

augustus 21, 2011

De beperking van de werkloosheidsuitkeringen in de tijd in verschillende Europese landen, de aanvallen op sociale verworvenheden zoals het automatische indexeringssysteem in België, de werknemers van Brink’s Belgium die konden ‘kiezen’ tussen het arbeidersstatuut of doppen, en niet te vergeten, de mini-jobs in Duitsland. Het zijn maar enkele voorbeelden van hoe precarisering een evolutie is die steeds prominenter wordt. Maar wat is precaire arbeid nu eigenlijk? Wat zijn de stuwende krachten achter deze evolutie? En hoe en waarom kan ze tegengehouden worden?

De beperking van de werkloosheidsuitkeringen in de tijd in verschillende Europese landen, de aanvallen op sociale verworvenheden zoals het automatische indexeringssysteem in België, de werknemers van Brink’s Belgium die konden ‘kiezen’ tussen het arbeidersstatuut of doppen, en niet te vergeten, de mini-jobs in Duitsland. Het zijn maar enkele voorbeelden van hoe precarisering een evolutie is die steeds prominenter wordt. Maar wat is precaire arbeid nu eigenlijk? Wat zijn de stuwende krachten achter deze evolutie? En hoe en waarom kan ze tegengehouden worden?

augustus 10, 2011

Soms is wat tussen de lijnen van krantenberichten van onze 'economische experts' te lezen is veel interessanter dan de boodschap op zich. Men gaat ervan uit dat politiek per definitie leidt tot onwenselijke beslissingen. Hoe minder politiek hoe beter. Dit blogstuk gaat in op het ondemocratische karakter van deze houding.

augustus 9, 2011

Elk jaar werken duizenden Belgische studenten onder het goedkope ‘jobstudenten’-statuut. Ze verdienen zo een centje voor tijdens hun studies en krijgen wat werkervaring.  Geen vuiltje aan de lucht, of toch? Nemen de studenten geen jobs in die anders naar gewone werkzoekenden zouden gaan? Overspoelen deze goedkope arbeidskrachten onze arbeidsmarkt niet? In dit blogstuk gaan we kort in op deze problematiek.

Elk jaar werken duizenden Belgische studenten onder het goedkope ‘jobstudenten’-statuut. Ze verdienen zo een centje voor tijdens hun studies en krijgen wat werkervaring.  Geen vuiltje aan de lucht, of toch? Nemen de studenten geen jobs in die anders naar gewone werkzoekenden zouden gaan? Overspoelen deze goedkope arbeidskrachten onze arbeidsmarkt niet? In dit blogstuk gaan we kort in op deze problematiek.

juni 27, 2011

De afgelopen dagen waren we getuige van een cijferoorlog over hoeveel armen er nu precies in Vlaanderen zijn. Volgens een recente publicatie loopt ruim 10% van de Vlamingen het risico om arm te zijn. Door het creatief toepassen van een andere armoededefinitie kwam de Vlaamse Regering echter aan 'slechts's 0,4% armen. Hoera! Een reactie kon uiteraard niet uitblijven. Deze cijferoorlog is echter exemplarisch voor een breder fenomeen in Vlaanderen. In het publieke discours en tot op zekere hoogte ook in het Vlaamse onderzoek heeft men voornamelijk oog voor het tellen van armen in Vlaanderen.  Een belangrijkere vraag wordt echter maar zelden gesteld: waarom zijn er überhaupt armen?